Bijbels onderwijs hoort in de kerk, niet op openbare scholen

Sophie Smit · 2026-02-04

Het is een gesprek dat regelmatig terugkeert in onze samenleving: waar horen Bijbelse leringen thuis? Voor veel gelovigen is het antwoord duidelijk. De plek voor religieus onderwijs is binnen de geloofsgemeenschap zelf, niet in het openbare onderwijs dat voor iedereen toegankelijk moet zijn. We leven in een diverse maatschappij waar mensen met verschillende overtuigingen en achtergronden samenkomen. Het openbare schoolsysteem heeft de belangrijke taak om al deze kinderen een neutrale en inclusieve leeromgeving te bieden. Dat betekent niet dat geloof er niet toe doet, maar wel dat het een persoonlijke keuze blijft. ### Waarom scheiding belangrijk is Die scheiding tussen kerk en staat, of tussen geloof en openbaar onderwijs, is er niet om religie te onderdrukken. Integendeel. Het beschermt juist de vrijheid van iedereen om zijn of haar eigen geloof te belijden, of om geen geloof te hebben. Stel je voor dat een leraar met een andere overtuiging jouw kinderen zou onderwijzen vanuit een perspectief dat haaks staat op wat jij belangrijk vindt. Het zou voor verwarring zorgen bij kinderen. Ze krijgen dan tegenstrijdige boodschappen: thuis horen ze het ene, op school het andere. En wat nog belangrijker is: het zou oneerlijk zijn tegenover kinderen uit gezinnen met een ander geloof of zonder geloofsovertuiging. Ieder kind heeft het recht om zich veilig en gerespecteerd te voelen in de klas.  ### De rol van de zondagsschool Dit is precies waar de zondagsschool, catechisatie of geloofsonderwijs binnen de kerk zo'n cruciale rol speelt. Hier kunnen kinderen en jongeren in een vertrouwde omgeving leren over hun geloof, de Bijbel en christelijke waarden. Het is de plek waar vragen gesteld kunnen worden die specifiek met het geloof te maken hebben. - Kinderen leren er de verhalen die voor hun geloofsgemeenschap belangrijk zijn - Ze kunnen er praten over hoe hun geloof zich verhoudt tot het dagelijks leven - Het biedt een gemeenschap van leeftijdsgenoten die hetzelfde geloof delen - Ouders hebben er zicht op wat er onderwezen wordt Zoals een wijze ouderling ooit zei: 'Geloof groeit het beste in de grond die ervoor bedoeld is, niet in elk willekeurig veld.' ### Wat kunnen we dan wel delen? Betekent dit dat christelijke waarden helemaal geen plek hebben in de openbare ruimte? Zeker niet. Waarden zoals naastenliefde, respect, eerlijkheid en vergeving zijn universeel en kunnen zeker besproken worden. Het verschil zit 'm in de context. We kunnen het hebben over respect voor elkaar zonder dat dit gekoppeld wordt aan een specifieke religieuze doctrine. Openbare scholen kunnen aandacht besteden aan verschillende religies en overtuigingen vanuit een beschrijvend, informatief perspectief. Niet om te bekeren, maar om begrip te kweken. Kinderen leren dan over verschillende manieren waarop mensen betekenis geven aan het leven, wat bijdraagt aan wederzijds respect. ### Praktische bezwaren Er zijn ook heel praktische redenen waarom Bijbels onderwijs beter in de kerk kan blijven. Wie bepaalt welke vertaling of interpretatie gebruikt wordt? Welke denominatie krijgt het voor het zeggen? En hoe voorkomen we dat leraren, die daar niet voor opgeleid zijn, theologische vragen moeten beantwoorden waar ze niet klaar voor zijn? Het is gewoon niet haalbaar om op een eerlijke manier die recht doet aan alle verschillen binnen het christendom, laat staan tussen verschillende religies. Binnen de eigen geloofsgemeenschap kunnen deze vragen wel op een passende manier behandeld worden. ### Een persoonlijke keuze Uiteindelijk gaat het om het recht van ouders om hun kinderen op te voeden volgens hun eigen overtuigingen. Dat recht wordt beschermd door de scheiding tussen geloof en openbaar onderwijs. Het stelt ouders vrij om buiten schooltijd zelf te bepalen welk geloofsonderwijs hun kinderen krijgen, of dat nu christelijk, islamitisch, humanistisch of iets anders is. Het openbare onderwijs moet een plek blijven waar alle kinderen, ongeacht hun achtergrond, zich welkom voelen. Waar ze kunnen leren over de wereld zonder dat een specifieke geloofsovertuiging wordt opgedrongen. En voor die diepere geloofsvragen, voor het leren over de Bijbel en christelijke tradities, zijn er de zondagsscholen, de kerken en de gezinnen zelf. Dat is niet beperkend, maar juist een vorm van vrijheid die we moeten koesteren.